De gezondheidszorg van Curacao staat een aantal grote uitdagingen te wachten op de korte, middellange en lange termijn. Vooral de beslissingen die in de komende jaren na nu, met ver vooruitziende blik genomen zullen moeten worden, zullen bepalend zijn voor het wel of niet er in slagen deze uitdagingen het hoofd te bieden.

Vergrijzing Van de vele uitdagingen is op de korte en middellange termijn de vergrijzing de grootste. Het stijgen van de gemiddelde leeftijd van overlijden, de toenemende medische mogelijkheden om ernstige ziektes te behandelen alsook de emigratie van lokale jonge mensen zorgen ervoor dat de samenstelling van de Curacaosche bevolking verandert. Er komen dus meer ouderen. Hiermee wijzigt ook de behoefte aan medische zorg van de bevolking. Ouderen hebben o.h.a. meer en complexere zorgvragen. Een toename van de ouderen in de bevolking vergt oa meer nadruk op preventie (ook van de jongeren), betere samenwerking op het gebied van ketenzorg, uitbreiding en verbetering van de Care (thuiszorg en in de instituten) en vroege signalering van de zogenaamde kwetsbare ouderen.

Toename chronische ziekten Er is een groeiend aantal mensen met overgewicht, suikerziekte en hart-en-vaatziekten maar ook bijvoorbeeld HIV. Zo heeft Curacao, internationaal gezien, een van de hoogste incidentie-cijfers op het gebied van suikerziekte en het voorkomen van dialyse-behoeftigen (met name als gevolg van suikerziekte en hoge bloeddruk). Om deze trend binnen de perken te kunnen houden is een nieuwe houding vereist t.o.v. preventie en het ter beschikking stellen van middelen die adequate behandeling van chronische ziekten mogelijk maakt. Ook, zo is de CHV van mening, is het nodig dat de verschillende zorgverleners onderling beter zullen moeten gaan samenwerken alsook de zorgverlener met de patient. Dit om de efficientie van de zorg aan de patient te verbeteren maar ook die van het proces van de zorgverlening. Een efficiente zorg is van betere kwaliteit en is goedkoper op de lange termijn. Denk hierbij oa aan structureel overleg bij complexe medische zorg, teleconsultatie, ketenzorg, specialisatie van artsen en paramedici, ondersteuning van praktijkverpleegkundigen en gespecialiseerde verpleegkundigen in de wijk.

Automatisering Ons doen dient zoveel mogelijk geleidt te worden door ons verstand. Essentieel daarbij is voldoende en snel informeren en geinformeerd worden. Dat geldt zeker voor zoiets belangrijks en kostbaars als de behandeling en verzorging van zieken. Automatisering van medische gegevens is hiertoe de oplossing. De CHV is dan ook de mening toe bedaan dat investeren in een goede automatisering binnen de gezondheidszorg anno 2014 voor alle betrokken partijen een zeer hoge prioriteit dient te hebben.

Automatisering kan helpen informatie-overdracht sneller en efficienter te maken. Denk hierbij aan gekoppelde digitale netwerken zoals van dokters, laboratoria, apotheken, paramedici, verzekeringsmaatschapijen, etc. Voordelen hiervan voor de patient liggen oa in betere samenwerking, voorkomen van dubbele onderzoeken, alarmeringssysteem zoals i.g.v. allergieen/interacties bij het voorschrijven van medicatie.

Daarnaast is automatisering nodig voor het verkrijgen van gegevens voor de wetenschap en beleidsvorming. Door de geringe mate van automatisering alsook door de ongeschiktheid van veel automatiseringssystemen voor het produceren van de benodigde gegevens is het momenteel moeilijk wetenschappelijke analyses te maken. Digitale vastlegging van gegevens op een gestructueerde, eenduidige manier is hiertoe de sleutel.

Kennis-gap Het is nodig het resultaat van ons handelen doorlopend te beoordelen. Het ontbreekt momenteel aan voldoende wetenschappelijke data over de gezondheid van de Curacaosche bevolking. Er is behoefte aan meer informatie zoals bijvoorbeeld epidemiologische gegevens over het voorkomen van bepaalde gezondheidsproblemen en/of behandelresultaten. Dit soort kennis is nodig om de kwaliteit van zorg te kunnen beoordelen en zo de visie op zorg en het zorgbeleid op feitelijke gronden aan te kunnen passen. Zeker daar >80% van de gezondheidsvragen door de huisarts zelf behandeld wordt, is het van belang te investeren in de wetenschap binnen de huisartsgeneeskunde van Curacao.

Mondiale infectieziekten en regionale hulp bij rampen Voorlichting, geprotocolleerd en vooral conservatief antibioticabeleid dat gebaseerd is op de lokale resistentiepatronen kunnen niet slechts onze eigen bevolking maar ook de mensen in andere landen behoeden voor (nagenoeg) onbehandelbare infecties.

Het moderne reisverkeer heeft namelijk directe consequenties voor de verspreiding van infectieziekten. Goede voorbeelden zijn MRSA, Ebola, SARS, Chikungunya en de Mexicaanse griep. Ook Curacao loopt de kans dat zeer ernstige besmettelijke ziekten zich (opnieuw) voordoen. Voorbereiding, doorlopende training en samenwerking zowel lokaal als regionaal zijn essentieel voor een adequate reactie op het moment dat het nodig is.

Rampen kunnen zich overal voordoen dus ook op Curacao. Als regionaal voorbeeld is de aardbeving van Haiti in 2010 welbekend. Tot op heden is de regionale hulpverlening aan Haiti pover. Hetgeen tot denken aanzet over de verhoudingen en de verantwoordelijkheden die ook Curacao heeft ten opzichte van buurlanden en de buurlanden ten opzichte van Curacao. Natuurrampen en ook rampen in de petrochemie zouden Curacao immers eveneens kunnen treffen.

Uitgaven in de gezondheidszorg

De uitgaven aan gezondheidszorg stijgen vrijwel overal ter wereld met 5-6% per jaar. Dat is dus een mondiale trend en daar zijn goede en logische redenen voor. Dit heeft mn te maken met moeilijk te beinvloeden processen als het steeds complexer worden van zorgvragen, toenemende vergrijzing (zie hierboven), uitbreiding van medische behandelingsmogelijkheden. Structurele bezuiniging op de gezondheidszorg zal tot gevolg hebben dat er op alle bovenstaande uitdagingen niet adequaat gereageerd zal kunnen worden. Dat zal er uiteindelijk toe leiden dat de kwaliteit van de zorg achteruitgaat en/of dat patienten voor hun gezondheidsproblemen geen zorg kunnen krijgen waar dat wel nodig is.

Kostenbeheersing Daarom is het belangrijk te weten waaraan het geld wordt uitgegeven binnen de gezondheidszorg en waar de grootste uitgaven liggen en welke uitgaven te beinvloeden zijn zonder daarbij de effecten van evt kostenbeperkende maatregelen op de volksgezondheid en de onderlinge samenhang van uitgavenposten uit het oog te verliezen. Uit het bovenstaande wordt duidelijk dat (structurele) bezuinigingen in de gezondheidszorg de kwaliteit negatief zullen beinvloeden.

Wat wel kan en moet is beheersing van de mate van de uitgavenstijging. Kostenbeheersing dus, waarbij de visie op kostenbeheersing afhankelijk is van de visie op de kwaliteit van gezondheid. Om de uitgaven te kunnen beheersen is het noodzakelijk deze inzichtelijk te maken, te controleren en na goed overleg maatregelen te nemen waar dit nodig is. Daarna zullen de effecten van deze maatgerelen op gezondheids- en financiele aspecten opnieuw gecontroleerd dienen te worden.

CHV-Visie op Uitdagingen:

Dit gesteld hebbende komen aldus de CHV alle aspecten van de hier boven genoemde uitdagingen samen:

Visie op gezondheid als leidraad voor de kostenplanning,

Automatisering als controlemiddel op gezondheid en uitgaven,

Samenwerking voor verhogen van efficiente en persoonsgerichte zorg,

Preventie als investering in gezondheid en beperking van kosten in de toekomst,

Wetenschap als leidraad om zorg te structuren en te funderen,

Externe samenwerking voor binnen- en buitenlandse veiligheid dmv delen van ervaringen en middelen